fbpx

Άνοιες

Άνοια-Dementia

 

 

Οι άνοιες θεωρούνται καταστάσεις όπου το άτομο εμφανίζει από απλή πτώση της νοητικής ικανότητας έως και αρκετά σοβαρή απώλεια ώστε να δυσχεράνει την ποιότητα ζωής. Η απώλεια μνήμης είναι ένα παράδειγμα.

Οι άνοιες δεν αφορούν συγκεκριμένες ασθένειες. Είναι μια ομάδα συμπτωμάτων που σχετίζονται με μείωση της μνήμης ή άλλες δεξιότητες σκέψης αρκετά σοβαρές για να μειώσουν την ικανότητα ενός ατόμου να εκτελεί καθημερινές δραστηριότητες. Η νόσος Alzheimer αντιπροσωπεύει το 60-80% των περιπτώσεων. Η αγγειακή άνοια, η οποία εμφανίζεται μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο, είναι ο δεύτερος συνηθέστερος τύπος άνοιας. Υπάρχουν όμως και πολλές άλλες καταστάσεις που μπορούν να προκαλέσουν συμπτώματα άνοιας, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων που είναι αναστρέψιμων, όπως τα προβλήματα του θυρεοειδούς και οι ανεπάρκειες των βιταμινών.

Οι διάφορες μορφές άνοιας συχνά χαρακτηρίζονται γενικά και σαφώς εσφαλμένα ως «γεροντική» ή «γεροντική άνοια», η οποία αντικατοπτρίζει την πρώην διαδεδομένη αλλά εσφαλμένη πεποίθηση ότι η σοβαρή πνευματική παρακμή είναι ένα φυσιολογικό μέρος της γήρανσης.

 

Διάγνωση πραγματικών Αιτιών & Θεραπείες Ανοιών

  • Σταδιακή αποκατάσταση Κυτταρικής Λειτουργίας 
  • Εξατομικευμένες θεραπευτικές αγωγές, χωρίς χημικά κατάλοιπα και έκδοχα
  • Άρση των υποκείμενων Αιτιών
  • Θεραπείες που δρουν μεμονωμένα ή σε συνδυασμό με οποιαδήποτε άλλη φαρμακευτική αγωγή
  • Υιοθετώντας ένα πλάνο Μοριακής/Θεραπευτικής Διατροφής

 

Τι λένε οι έρευνες

Η επιδημιολογία των ανοιών αποκαλύπτει πράγματι ότι οι συγκεκριμένες νόσοι έχουν φτάσει σε επιδημικές διαστάσεις και προκαλούν σοβαρό πρόβλημα της δημόσιας υγείας. Εμφανίζονται περίπου στο 6% των ατόμων άνω των 65 ετών και είναι ισχυρά εξαρτώμενες από την ηλικία.

Στην ηλικιακή ομάδα 65-69 ετών, υπάρχουν περισσότερες από δύο νέες περιπτώσεις ανά 1000 άτομα, κάθε χρόνο. Αυτός ο αριθμός αυξάνεται σχεδόν εκθετικά με την αύξηση της ηλικίας, μέχρι την ηλικία των 90 ετών, ανά 1000 άτομα, όπου καταγράφονται 70 νέα κρούσματα άνοιας κάθε χρόνο.

 

Χρόνια, Αυτοάνοσα & Μεταβολικά Νοσήματα

Ποια είναι τα πραγματικά αίτια; Ενημερωθείτε για το πως μπορείτε να τα αντιμετωπίσετε.

 

Απώλεια μνήμης και άλλα συμπτώματα άνοιας

Ενώ τα συμπτώματα των ανοιών μπορεί να ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό, τουλάχιστον δύο από τις ακόλουθες βασικές πνευματικές λειτουργίες πρέπει να εξασθενίσουν σημαντικά για να θεωρηθούν τα άτομα ότι νοσούν. Αυτά μπορεί να είναι: μνήμη, επικοινωνία και γλώσσα, δυνατότητα εστίασης και προσοχής, κριτική ικανότητα, οπτική αντίληψη.

 

Αιτίες των ανοιών

Οι άνοιες προκαλούνται από βλάβες στα εγκεφαλικά κύτταρα. Αυτές οι βλάβες παρεμποδίζουν την ικανότητα των κυττάρων του εγκεφάλου να επικοινωνούν μεταξύ τους. Όταν τα εγκεφαλικά κύτταρα δεν μπορούν να επικοινωνούν κανονικά, η σκέψη, η συμπεριφορά και τα συναισθήματα μπορούν να επηρεαστούν. Η κύρια διαφορά μεταξύ της απώλειας μνήμης που σχετίζεται με την ηλικία και των ανοιών είναι ότι η απώλεια μνήμης έχει μικρή επίδραση στην καθημερινή απόδοση και ικανότητες, ενώ οι άνοιες, από την άλλη πλευρά, χαρακτηρίζονται από μια επίμονη, νευροεκφυλιστική διαδικασία που πλήττει δύο ή περισσότερες πνευματικές ικανότητες όπως η μνήμη, η γλώσσα, η κρίση και η αφηρημένη σκέψη. Ορισμένες αιτίες των ανοιών ή των συμπτωμάτων που ομοιάζουν με άνοια μπορεί να αντιστραφούν με θεραπεία. Αυτές περιλαμβάνουν:

  • Λοιμώξεις και διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος.
  • Μεταβολικά προβλήματα και ενδοκρινικές ανωμαλίες.
  • Διατροφικές ανεπάρκειες
  • Παρενέργειες φαρμάκων
  • Υποδόρια αιματώματα
  • Δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα, όπως ο μόλυβδος

 

Τύποι ανοιών

Διαφορετικοί τύποι άνοιας σχετίζονται με συγκεκριμένους τύπους βλάβης εγκεφαλικών κυττάρων σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου. Για παράδειγμα, στη νόσο Alzheimer, υψηλά επίπεδα ορισμένων πρωτεϊνών μέσα και έξω από τα εγκεφαλικά κύτταρα καθιστούν δύσκολο για τα εγκεφαλικά κύτταρα να παραμείνουν υγιή και να επικοινωνούν μεταξύ τους. Η περιοχή του εγκεφάλου που ονομάζεται ιππόκαμπος είναι το κέντρο της μάθησης και της μνήμης στον εγκέφαλο και τα εγκεφαλικά κύτταρα στην περιοχή αυτή είναι συχνά τα πρώτα που έχουν υποστεί βλάβη. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η απώλεια μνήμης είναι συχνά ένα από τα πρώτα συμπτώματα της νόσου Alzheimer.

Ενώ οι περισσότερες αλλαγές στον εγκέφαλο που προκαλούν άνοια είναι μόνιμες και επιδεινώνονται με την πάροδο του χρόνου, τα προβλήματα σκέψης και μνήμης που προκαλούνται από κατάθλιψη, παρενέργειες φαρμάκων, υπερβολική χρήση αλκοόλ, προβλήματα του θυρεοειδή, ανεπάρκεια βιταμινών μπορεί να βελτιωθούν όταν αντιμετωπίζεται η ακριβής αιτία

 

Πως αντιμετωπίζεται ως τώρα;

Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται μέχρι σήμερα βοηθούν το σύστημα μνήμης του εγκεφάλου βελτιώνοντας τη λειτουργία του. Αυτά αποτελούνται από 2 κατηγορίες:
α) τους αναστολείς ακετυλ-χοληνεστεράσης (δονεπεζίλη, ριβαστιγμίνη, γαλανταμίνη) και
β) αναστολείς των υποδοχέων NMDA (η μεμαντίνη)
Οι ουσίες αυτές βελτιώνουν στα 2/3 των ασθενών τις νοητικές λειτουργίες μέχρι 12 μήνες. Βελτιώνουν επίσης τα ψυχιατρικά συμπτώματα και τις διαταραχές συμπεριφοράς καθώς και τη λειτουργικότητα του ατόμου.
Χρησιμοποιούνται επίσης φάρμακα τα οποία βελτιώνουν άλλα συμπτώματα (π.χ. αντικαταθλιπτικά εάν υπάρχει κατάθλιψη, κατασταλτικά σε ανησυχία κ.ά.) ή γίνεται η ανάλογη αντιμετώπιση π.χ. διόρθωση σε διαταραχές νατρίου, ασβεστίου, χορήγηση θυροξίνης στον υποθυρεοειδισμό και νευροχειρουργική επέμβαση για τον όγκο εγκεφάλου, τον υδροκέφαλο ή το χρόνιο υποσκληρίδιο αιμάτωμα.

 

Γενετική προδιάθεση των Ανοιών

Ορισμένοι παράγοντες κινδύνου για τις άνοιες, όπως η ηλικία και η γενετική, δεν μπορούν να αλλάξουν. Ωστόσο, οι ερευνητές συνεχίζουν να διερευνούν την επίδραση άλλων παραγόντων κινδύνου στην υγεία του εγκεφάλου και την πρόληψη των ανοιών. Ορισμένες από τις πιο δραστήριες περιοχές έρευνας για τη μείωση και την πρόληψη του κινδύνου περιλαμβάνουν τους καρδιαγγειακούς παράγοντες, τη φυσική κατάσταση και τη διατροφή.

Δεν είναι μόνο ένα γονίδιο, αλλά η αλληλεπίδραση μεταξύ πολλών γονιδίων και του περιβάλλοντος που θέτει κάποιον σε κίνδυνο για χρόνιες ασθένειες, όπως οι άνοιες. Γνωρίζουμε ότι πολλοί παράγοντες επηρεάζουν τη λειτουργία των γονιδίων όπως η διατροφή, οι βιταμίνες και τα μέταλλα, οι τοξίνες, τα αλλεργιογόνα, το στρες, η έλλειψη ύπνου και άσκησης και πολλοί άλλοι. Μια πλήρης γονιαδική χαρτογράφηση είναι ικανή να προσδιορίσει τα υπεύθυνα γονίδια εμφάνισης της νόσου. Η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να θεραπεύσει αναστρέψιμες αιτίες απώλειας της μνήμης, να ελαττώσει την εξέλιξη των ανοιών ή να βελτιώσει την ποιότητα της ζωής ατόμων με νόσο Alzheimer ή άλλων μορφών άνοιας.

 

Η νέα ιατρική πραγματικότητα

Η επαναφορά της σωστής λειτουργίας του θυρεοειδούς, η θεραπεία από την τοξικότητα στον υδράργυρο, η αντιμετώπιση των χρόνιων φλεγμονών και ανεπαρκειών στις βιταμίνες B6 και D, φολικό οξύ, συνένζυμο Q10 και ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, η φυσική ορμονική επαναφορά βοηθούν κατά πολύ στη βελτίωση της γνωστικής λειτουργίας και στην πρόληψη των ανοιών.
Οι άνοιες στην σύγχρονη ιατρική πραγματικότητα μπορούν να αντιστραφούν με την παρακολούθηση όλων των παραγόντων που επηρεάζουν τη λειτουργία του εγκεφάλου, τήρηση όλων των προϋποθέσεων του οργανισμού ώστε να λειτουργεί σε ισορροπία και με πληρότητα θρεπτικών συστατικών.

 

 

Dr. Νικολέτα Κοḯνη, M.D.

Ιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής, Αντιγηραντικής και Αναγεννητικής Ιατρικής

Diplomate and Board Certified in Anti-aging, Preventive, Functional and Regenerative Medicine from A4M (American Academy in Antiaging Medicine).

 

Διαβάστε επίσης:


Functional Med System – Σύστημα Λειτουργικής Ιατρικής

Εξετάσεις με Βιοχημική, Μοριακή και Γενετική Προσέγγιση

 

Πηγές:


  • National Institute of Environmental Health Sciences. Neurodegenerative diseases. Reviewed September 10, 2019. Accessed May 18, 2020. https://www.niehs.nih.gov/research/supported/health/neurodegenerative/index.cfm
  • Swerdlow RH. Mitochondria and mitochondrial cascades in Alzheimer’s disease. J Alzheimers Dis.2018;62(3):1403-1416. doi:10.3233/JAD-170585
  • García S, Martín Giménez VM, Mocayar Marón FJ, Reiter RJ, Manucha W. Melatonin and cannabinoids: mitochondrial-targeted molecules that may reduce inflammaging in neurodegenerative diseases. Histol Histopathol. 2020:18212. doi:10.14670/HH-18-212
  • Alzheimer’s Association. Alternative treatments. Accessed May 18, 2020. https://www.alz.org/alzheimers-dementia/treatments/alternative-treatments
  • Parkinson’s Foundation. Over the counter and complementary therapies. Accessed May 18, 2020. https://www.parkinson.org/Understanding-Parkinsons/Treatment/Over-the-Counter-and-Complementary-Therapies
  • National Multiple Sclerosis Society. Complementary and alternative medicines. Accessed May 18, 2020. https://www.nationalmssociety.org/Treating-MS/Complementary-Alternative-Medicines
  • Wesselman LMP, Doorduijn AS, de Leeuw FA, et al. Dietary patterns are related to clinical characteristics in memory clinic patients with subjective cognitive decline: the SCIENCe project. Nutrients. 2019;11(5):1057.doi:10.3390/nu11051057
  • Fieldhouse JLP, Doorduijn AS, de Leeuw FA, et al. A suboptimal diet is associated with poorer cognition: the NUDAD project. Nutrients. 2020;12(3):703. doi:10.3390/nu12030703
  • Nolan JM, Mulcahy R, Power R, Moran R, Howard AN. Nutritional intervention to prevent Alzheimer’s disease: potential benefits of xanthophyll carotenoids and omega-3 fatty acids combined. J Alzheimers Dis. 2018;64(2):367-378. doi:10.3233/JAD-180160
  • Power R, Prado-Cabrero A, Mulcahy R, Howard A, Nolan JM. The role of nutrition for the aging population: implications for cognition and Alzheimer’s disease. Annu Rev Food Sci Technol. 2019;10:619-639.doi:1146/annurev-food-030216-030125
  • Chai B, Gao F, Wu R, et al. Vitamin D deficiency as a risk factor for dementia and Alzheimer’s disease: anupdated meta-analysis. BMC Neurol. 2019;19(1):284. doi:10.1186/s12883-019-1500-6
  • Bianchi VE, Herrera PF, Laura R. Effect of nutrition on neurodegenerative diseases. A systematic review.Nutr Neurosci. Published online November 4, 2019. doi:10.1080/1028415X.2019.1681088
  • Grodzicki W, Dziendzikowska K. The role of selected bioactive compounds in the prevention of Alzheimer’s disease. Antioxidants. 2020;9(3):229. doi:10.3390/antiox9030229
  • AlAmmar WA, Albeesh FH, Ibrahim LM, Algindan YY, Yamani LZ, Khattab RY. Effect of omega-3 fatty acids and fish oil supplementation on multiple sclerosis: a systematic review. Nutr Neurosci. Published online August 28, 2019. doi:10.1080/1028415X.2019.1659560
  • Wlodarek D. Role of ketogenic diets in neurodegenerative diseases (Alzheimer’s disease and Parkinson’s disease). Nutrients. 2019;11(1):169. doi:10.3390/nu11010169
  • Chauhan A, Chauhan V. Beneficial effects of walnuts on cognition and brain health. Nutrients. 2020;12(2):550. doi:10.3390/nu12020550
  • Valls-Pedret C, Sala-Vila A, Serra-Mir M, et al. Mediterranean diet and age-related cognitive decline: a randomized clinical trial. JAMA Intern Med. 2015;175(7):1094-1103. doi:10.1001/jamainternmed.2015.1668
  • Meng X, Zhou J, Zhao CN, Gan RY, Li HB. Health benefits and molecular mechanisms of resveratrol: a narrative review. Foods. 2020;9(3):340. doi:10.3390/foods9030340
  • Huhn S, Beyer F, Zhang R, et al. Effects of resveratrol on memory performance, hippocampus connectivity and microstructure in older adults – a randomized controlled trial. Neuroimage. 2018;174:177-190. doi:10.1016/j.neuroimage.2018.03.023
  • Evans HM, Howe PR, Wong RH. Effects of resveratrol on cognitive performance, mood and cerebrovascular function in post-menopausal women: a 14-week randomised placebo-controlled intervention trial. Nutrients. 2017;9(1):27. doi:10.3390/nu9010027
  • Liu H, Ye M, Guo H. An updated review of randomized clinical trials testing the improvement of cognitive function of Ginkgo biloba extract in healthy people and Alzheimer’s patients. Front Pharmacol. 2020;10:1688. doi:10.3389/fphar.2019.01688
  • Power R, Coen RF, Beatty S, et al. Supplemental retinal carotenoids enhance memory in healthy individuals with low levels of macular pigment in a randomized, double-blind, placebo-controlled clinical trial. J Alzheimers Dis. 2018;61(3):947-961. doi:10.3233/JAD-170713
  • Lee DH, Chon J, Kim Y, et al. Association between vitamin D deficiency and cognitive function in the elderly Korean population: a Korean frailty and aging cohort study. Medicine (Baltimore). 2020;99(8):e19293. doi:10.1097/MD.0000000000019293
  • Feige J, Moser T, Bieler L, Schwenker K, Hauer L, Sellner J. Vitamin D supplementation in multiple sclerosis: a critical analysis of potentials and threats. Nutrients. 2020;12(3):783. doi:10.3390/nu12030783
  • Kouchaki E, Afarini M, Abolhassani J, et al. High-dose ?-3 fatty acid plus vitamin D3 supplementation affects clinical symptoms and metabolic status of patients with multiple sclerosis: a randomized controlled clinical trial. J Nutr. 2018;148(8):1380-1386. doi:10.1093/jn/nxy116
  • Martínez-Lapiscina EH, Clavero P, Toledo E, et al. Mediterranean diet improves cognition: the PREDIMED-NAVARRA randomised trial. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 2013;84(12):1318-1325. doi:10.1136/jnnp-2012-304792
  • Lee JE, Bisht B, Hall MJ, et al. A multimodal, nonpharmacologic intervention improves mood and cognitive function in people with multiple sclerosis. J Am Coll Nutr. 2017;36(3):150-168. doi:10.1080/07315724.2016.1255160
  • Ota M, Matsuo J, Ishida I, et al. Effects of a medium-chain triglyceride-based ketogenic formula on cognitive function in patients with mild-to-moderate Alzheimer’s disease. Neurosci Lett. 2019;690:232-236. doi: 10.1016/j.neulet.2018.10.048